Muzeum rozpoczęło swoją działalność w 1929 roku. Muzeum zgromadziło ponad 5000 muzealiów. Zakres zbiorów obejmuje: zabytki artystyczno-historyczne m.in. malarstwo, grafikę, rzeźbę; bogaty zestaw zabytków dokumentujących dzieje i kulturę Jawora oraz jego okolic, militaria, zabytki cechowe i wyroby konwisarskie; zabytki archeologiczne od neolitu po okres wpływów rzymskich; etnograficzne z kolekcjami mebli, obrazków na szkle i czepców śląskich; mineralogiczne, paleontologiczne i przyrodnicze. Cenny i bogaty zbiór tworzą militaria m.in. średniowieczne miecze półtoraręczne z XIV i XVw., XVI-wieczny miecz dwuręczny /1/ używany przez piechotę szwajcarską i niemiecką, pałasz dragonów pruskich z XVIII wieku /2/, tasak artylerii rosyjskiej z 1832 roku, kolekcja szabli a wśród nich popularna "blücherówka" z 1811 roku. Wśród posiadanych egzemplarzy do ciekawych należy sztucer myśliwski na naboje Lefaucheux wykonany przez wrocławskiego rusznikarza E. Richtera ok.1870 r. oraz XIX-wieczna strzelba kapiszonowa E. Rimanna z Bolkowa.
W obszernej sali, dawnym refektarzu eksponowane są archiwalia dotyczące organizacji rzemiosła w XVII – XIX w., wywieszki cechowe, tłoki pieczętne, lady cechowe, narzędzia do produkcji oraz wyroby rzemiosła Wartościowy zbiór tworzą wyroby ślusarskie z okresu od XVI do XVIII w. i konwisarskie – głównie śląskie naczynia cynowe z XVII – XIX w. z Nysy, Wrocławia, Świdnicy, Legnicy, Jawora i innych ośrodków. Do najcenniejszych zabytków należy para świeczników cynowych datowanych na 1602 r.
Ceramikę reprezentuje porcelana pochodzenia śląskiego, saksońskiego, berlińskiego, naczynia z fajansu m.in. sygnowane filiżanki angielskie, kufle w cynowych oprawach z XVII i XVIII w. z wytwórni magdeburskiej, rzadkie przykłady naczyń z Raciborza i Prószkowa, wyroby kamionkowe z Bolesławca z XVII – XIX wieku.
W kolekcji szkła artystycznego do najstarszych zaliczane są bezbarwne szklanice cechowe i okazy szkieł masońskich związane z historią Loży Masońskiej św. Marcina pod Trzema Złotymi Kłosami w Jaworze, pokryte symboliczną rytowaną dekoracją.
